Nieuwe zeesluis IJmuiden haalbaar, betaalbaar en inpasbaar

31 augustus 2012


Onderzoek naar een nieuwe grote zeesluis bij IJmuiden wijst uit dat een zeesluis van 500x65x18 meter (lxbxd) haalbaar, betaalbaar en inpasbaar is. Minister Schultz van Haegen van Infrastructuur en Milieu, gedeputeerde Post van de Provincie Noord-Holland en wethouder Ossel van de Gemeente Amsterdam hebben hun voorkeur uitgesproken voor deze variant. Hiermee is de komst van een nieuwe zeesluis ter vervanging van de Noordersluis een stap dichterbij gekomen. De aanleg vergt een investering van 848 miljoen euro. De convenantpartners hebben afgesproken dat de sluis binnen het gestelde budget gerealiseerd moet worden. De zeesluis verbetert de bereikbaarheid van de Amsterdamse havenregio over het water.
 
Havenwethouder Freek Ossel van de gemeente Amsterdam zegt in een toelichting: ”De zeesluis is cruciaal voor de Amsterdamse havenregio, het is onze toegangspoort. Deze nieuwe grote ’voordeur’ is goed voor behoud en groei van werkgelegenheid en maakt het mogelijk om de komende eeuw aan de vraag te kunnen voldoen."
 
Voorkeursbeslissing
De voorkeursbeslissing is gebaseerd op onderzoek naar drie sluisvarianten, waarbij het ging om de technische, ruimtelijke en nautische haalbaarheid, investerings- en onderhoudskosten, milieueffecten, maatschappelijke kosten en baten, planning en risico’s, en de financiering. Een zeesluis van 500 meter lang, 65 meter breed en 18 meter diep past binnen het sluizencomplex tussen de Noordersluis en de Middensluis. De sluis kan op deze locatie met traditionele rechte roldeuren worden uitgevoerd. Naast de scheepvaartfunctie dient de nieuwe sluis als primaire waterkering voor een groot deel van noordwest-Nederland. Het milieuonderzoek laat zien dat er met een nieuwe sluis en toename van de scheepvaart nauwelijks extra milieueffecten zijn. Verder is gebleken dat de oplevering van de nieuwe zeesluis verwacht kan worden in 2019, waarbij mogelijk al in de testfase in 2018 de eerste schepen door de zeesluis kunnen varen. Naar verwachting start de aanleg in 2015. Na ingebruikneming van de nieuwe zeesluis wordt de Noordersluis buiten bedrijf gesteld en eventueel ingezet bij onderhoud en calamiteiten.
 
Financiën
De drie betrokken partijen concluderen dat een nieuwe zeesluis aangelegd kan worden binnen het gestelde maximale budget van 848 miljoen euro waarbij het Ministerie van Infrastructuur en Milieu 574 miljoen euro investeert in de vervanging van de Noordersluis. De Provincie Noord-Holland en de Gemeente Amsterdam dragen bij voor een grotere sluis en de snellere aanleg. De Provincie Noord-Holland heeft 58,3 euro miljoen gereserveerd. 
De Gemeente Amsterdam heeft voor haar bijdrage een taakstellend (cap) bedrag van 129,6 miljoen euro gereserveerd (prijspeil 2011). Daarnaast rekenen de partijen op een Europese subsidie uit het fonds voor de Trans-Europese Vervoersnetwerken (TEN-T) en fiscale voordelen. Voor de planstudiefase gaf Brussel eerder al een subsidie van 1,75 miljoen euro. 
 
Nadere uitwerking
Met de voorkeursbeslissing volgt nu de fase van uitwerking van de plannen door het Ministerie van Infrastructuur en Milieu, de Provincie Noord-Holland en de Gemeente Amsterdam. Deze fase omvat de planologische procedures: het Provinciaal Inpassingsplan, de milieueffectrapportage en de (voorbereiding van de) aanbesteding. Ook zullen de regio en het Rijk zich inspannen om binnen de grenzen van de leefbaarheid verdere groei van havenactiviteiten in het Noordzeekanaalgebied mogelijk te maken. Aan het eind van deze fase is de definitieve besluitvorming over de financiering, de gunning en de realisatie van de nieuwe sluis. 
 
Bereikbaarheid Noordzeekanaalgebied
De huidige Noordersluis dateert uit 1929 en is technisch gezien aan het einde van zijn levensduur en is in 2029 aan vervanging toe. Om de huidige en toekomstige markt te kunnen bedienen en de schaalvergroting in de scheepvaart te kunnen opvangen, is het uit economisch oogpunt van belang de nieuwe zeesluis tijdig te realiseren. Met de komst van een nieuwe grote zeesluis groeit de sluiscapaciteit mee met de groei van de ladingstromen en de schaalvergroting in de scheepvaart. Schepen kunnen zodoende vlot en veilig van en naar het Noordzeekanaal varen. De nieuwe zeesluis geeft ruimte om aan de vraag van de markt te voldoen en levert een belangrijke bijdrage aan de bereikbaarheid van de bedrijven in het Noordzeekanaalgebied en het Europese achterland.
 
Samenwerking 
Voor het realiseren van de nieuwe grote zeesluis, werken het Ministerie van Infrastructuur en Milieu, de Provincie Noord-Holland, Haven Amsterdam, Rijkswaterstaat en de Gemeente Velsen nauw samen. Eind 2009 hebben het Rijk, de provincie Noord-Holland en de gemeente Amsterdam de gezamenlijke uitgangspunten voor de bouw van een zeesluis bij IJmuiden vastgelegd in een convenant. Ook ondertekenden de convenantpartijen een intentieverklaring met de Gemeente Velsen.